شعار سال: در استان قم آب انبارها از کارکرد مهمی برخوردار بودند. به عنوان مهم ترین آب انبارهای استان می توان از موارد زیر یاد کرد:

آب انبارالبرز:این آب انبار در بخش کهک ، شهر کهک و در کنار مسجد جامع و گورستان قدیم شهر واقع است و از دوره قاجاریه به جای مانده است .

آب انبار پاچیان :این آب انبار در بخش جعفریه در روستای پاچیان قرار دارد و به دوره قاجاریه تعلق دارد .

آب انبار چهل اختران:این آب انبار در شهر قم ، پشت بقعه چهل اختران واقع شده و از دوره قاجاریه به جای مانده است .

آب انبار راهجرد :این آب انبار در روستای راهجرد از بخش خلجستان واقع شده و به دوره صفویه تعلق دارد.

آب انبارمحمودیه:

آب انبار سلماسی :آب انبار سلماسی به مانند اکثر آب انبارهای قم دارای قسمتهای مختلفی مانند سردر ورودی، راه پله، بادگیر و مخزن است. که به شکل مربع ساخته شده است.

سردر ورودی آب انبار در جهت جنوب غربی و هم جهت قبله به شکل ایوانی نسبتاً بلند با طاق جناقی به دهانه 80/3 سانتی متر و عمق 220 سانتی متر و ارتفاع حدود 6 متر است. این ایوان دارای تزئینات کاربندی با تلفیق آجرهای لعابدار می باشد. همچنین در مرکز ایوان طاقهایی با طاق جناقی وجود دارد که درون آن با آجرهای لعابدار مزین شده و در مرکز آن یک لوح سنگی با کتیبه ای که متضمن نام سازنده و واقف بنا با تاریخ ساخت بنا است مشاهده می شود. در قسمت پایین این طاقها که در واقع قسمت ابتدای خیز طاق است یک حاشیه کتیبه دار از کاشیهای خشتی به رنگ آبی و سفید مشاهده می شود متن این کتیبه که به خط نستعلیق سفید رنگ است شامل اشعاری در وصف و مدح امام حسین (ع) و متضمن نام سازنده و تاریخ ساخت بنا در سال 1365 ه.ق که گویا بعد از ساخت مسجد این کتیبه اضافه شده است. در زیر این حاشیه نیز و در لچکی های طاق جناقی ورودی راه پله تزئینات کاشیکاری به صورت معقلی دیده می شود.

کتیبه دیگر سردر ورودی در سمت چپ ایوان و بر روی چهار قطعه کاشی خشتی آبی رنگ دیده می شود در این کتیبه که به رنگ سفید و با خط ثلث و نستعلیق است نام سازنده و تاریخ ساخت بنا در سال 1355 ه.ق دیده می شود.

بعد از ایوان ورودی راه پله نسبتاً طولانی آب انبار با 30 پله قرار گرفته که به فضای چهارگوش قسمت پاشیر که به شکل چهار طاقی است ختم می شود.

این آب انبار نیز دارای یک بادگیر کوچک و ساده با چهار دریچه در چهار جهت اصلی جهت تهویه و خنک کردن آب مخزن می باشد.

آب انبار طیب و طاهر :این آب انبار که در بخش مرکزی واقع شده در کنار امامزاده طیب و طاهر قرار دارد و متعلق به دوره قاجاریه است .

آب انبار کاج :در بخش مرکزی روستای کاج واقع شده و از دوره قاجاریه به جای مانده است .

آب انبار کاروانسرای صدر آباد :این آب انبار در بخش مرکزی واقع شده و در کنار کاروانسرای صدرآباد قرار دارد. بنای آب انبار به دوره صفویه و قاجاریه تعلق دارد .

آب انبارآجری کاروانسرای پاسنگان ؛این آب انبار که در کنار کاروانسرای پاسنگان واقع شده ، به دوره قاجاریه تعلق دارد.

آب انبار سنگی کاروانسرای پاسنگان؛این آب انبار نیز در کنار کاروانسرای پاسنگان قرار دارد و از دوره قاجاریه به جای مانده است .

آب انبار کوه سفید ؛این آب انبار در روستای کوه سفید از بخش مرکزی واقع شده و به دوره قاجاریه تعلق دارد.

آب انبار کهک ؛این آب انبار در کنار مسجد جامع شهر کهک از دوره صفویه به جای مانده است .

آب انبار مبارک آباد ؛این آب انبار در روستای مبارک آباد بخش مرکزی واقع شده و به دوره قاجاریه تعلق دارد.

آب انبار شادقلی خان: در ضلع جنوبی عرصه تپه شادقلی خان دو بنای قاجاری ثبت ملی شده است یکی از آنها آب انبار تاریخی شادقلی خان است این بنا در شهر قم، کنار طرح ملی حرم حضرت معصومه (س ) تا مسجد جمکران در خیابان عمار یاسر واقع شده است .

ساروج :مخلوطی است از آهک و خاکستر یا ریگ که در آب به مرور جذب انیدرید کربنیک کنند و آهکش به صورت سنگ آهک که محکم و پایدار است در می آید و از آن در جهت ساختن بنا استفاده می کنند.

با اندکی تلخیص و اضافات برگرفته از وبسایت قم شهر، تاریخ ، کد مطلب:: www.qomshahr.ir



Source link

منبع: شعار سال